ماده ۱۶
۱ - هر یک از کشورهای متعاهد در زمان امضاء، تنفیذ، پذیرش، تصویب یا الحاق میتواند اعلام نماید که دعاوی مربوط به استرداد یا درخواست اعاده اشیاء فرهنگی که توسط کشوری طبق ماده (۸) نزد آن اقامه میشود میتواند به یکی یا چند روش از روشهای زیر مطرح شوند.
الف - ارائه مستقیم به دادگاهها یا سایر مراجع ذیصلاح کشور اعلام کننده،
ب - ارائه به دادگاهها یا سایر مراجع ذیصلاح آن کشور از طریق مرجع یا مراجعی که توسط آن کشور برای دریافت اینگونه دعاوی یا درخواستها تعیین میشود،
ج - از طریق مجاری سیاسی یا کنسولی.
۲ - هر یک از کشورهای متعاهد همچنین میتواند طبق مفاد فصول (۲) و (۳) دادگاهها یا سایر مراجع ذیصلاح را برای صدور حکم استرداد یا اعاده اشیاء فرهنگی تعیین کند.
۳ - اعلامیههایی که به موجب بندهای (۱) و (۲) این ماده صادر میشوند در هر زمان از طریق یک اعلامیه جدید قابل تعدیل میباشند.
۴ - مفاد بندهای (۱) تا (۳) این ماده، توافقنامههای دو یا چند جانبه در خصوص معاضدت قضائی در ارتباط با موضوعات مدنی و تجاری را که ممکن است میان کشورهای متعاهد وجود داشته باشد، تحت تأثیر قرار نمیدهد.
الف - ارائه مستقیم به دادگاهها یا سایر مراجع ذیصلاح کشور اعلام کننده،
ب - ارائه به دادگاهها یا سایر مراجع ذیصلاح آن کشور از طریق مرجع یا مراجعی که توسط آن کشور برای دریافت اینگونه دعاوی یا درخواستها تعیین میشود،
ج - از طریق مجاری سیاسی یا کنسولی.
۲ - هر یک از کشورهای متعاهد همچنین میتواند طبق مفاد فصول (۲) و (۳) دادگاهها یا سایر مراجع ذیصلاح را برای صدور حکم استرداد یا اعاده اشیاء فرهنگی تعیین کند.
۳ - اعلامیههایی که به موجب بندهای (۱) و (۲) این ماده صادر میشوند در هر زمان از طریق یک اعلامیه جدید قابل تعدیل میباشند.
۴ - مفاد بندهای (۱) تا (۳) این ماده، توافقنامههای دو یا چند جانبه در خصوص معاضدت قضائی در ارتباط با موضوعات مدنی و تجاری را که ممکن است میان کشورهای متعاهد وجود داشته باشد، تحت تأثیر قرار نمیدهد.