قانون موافقتنامه بین دولت جمهوری اسلامی ایران و سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد (یونسکو) راجع به تأسیس مرکز مطالعاتی منطقه ای حفظ میراث فرهنگی ناملموس در آسیای میانه و غربی تحت نظارت یونسکو (گروه ۲)

تبصره ۱: رعایت اصل هفتاد و هفتم (۷۷) قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران برای هرگونه تجدیدنظر در موافقتنامه در اجرای ماده (۱۷) آن الزامی است.

تبصره ۲: ارجاع به داوری موضوع ماده (۱۹) موافقتنامه توسط دولت جمهوری اسلامی ایران منوط به رعایت قوانین و مقررات مربوط است.

بسم‌الله الرحمن الرحیم
موافقتنامه بین دولت جمهوری اسلامی ایران و سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد (یونسکو) راجع به تأسیس مرکز مطالعاتی منطقه‌ای حفظ میراث فرهنگی ناملموس در آسیای میانه و غربی تحت نظارت یونسکو (گروه۲)
دولت جمهوری اسلامی ایران (که از این پس «دولت» نامیده می‌شود) و سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد (یونسکو)؛
با توجه به کنوانسیون حفظ میراث فرهنگی ناملموس (که از این به بعد «کنوانسیون ۲۰۰۳ (۱۳۸۲)» خوانده می‌شود) که در سی و دومین نشست مجمع عمومی یونسکو به تصویب رسید و در آوریل سال ۲۰۰۶ میلادی (۱۳۸۵ هجری‌شمسی) لازم‌الاجراء شد؛
با در نظر گرفتن این که مجمع عمومی به دبیر کل اجازه داده است تا با دولت جمهوری اسلامی ایران موافقتنامه‌ای را مطابق پیش‌نویسی که در نشست سی و پنجم به مجمع عمومی ارائه شد منعقد نماید؛
با تمایل به تعریف شرایط حاکم بر کمکهایی که به مرکز یادشده در این موافقتنامه اعطاء خواهدشد؛
به شرح زیر توافق نمودند:

۱ـ مرکز، مستقل از یونسکو است.

۲ـ دولت باید اطمینان حاصل نماید که مرکز در عین پیوند با سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری ایران، شخصیت حقوقی مستقل دارد و در سرزمین جمهوری اسلامی ایران از استقلال عملی لازم برای انجام فعالیتهای خود و صلاحیتهای حقوقی در موارد زیر بهره‌مند خواهدبود:
الف) عقد قرارداد
ب) اقامه دادرسی‌های حقوقی
پ) کسب و فروش اموال منقول و غیرمنقول

۱ـ اهداف مرکز عبارت است از:
الف) ترغیب کنوانسیون ۲۰۰۳ (۱۳۸۲) و اجرای آن در آسیای میانه و غربی (که از این پس « منطقه» خوانده می‌شود)؛
ب) تقویت ظرفیتها و همکاری در منطقه برای شناسایی، فهرست کردن، مستندسازی و مطالعه میراث فرهنگی ناملموس به منظور کمک به حفظ آن؛
پ) پیشبرد و هماهنگی مطالعات علمی و فنی با هدف توسعه، مدیریت و ارزیابی اقدامات حفاظتی برای میراث فرهنگی ناملموس موجود در منطقه؛
ت) تقویت ظرفیتها در کشورهای منطقه که عضو کنوانسیون ۲۰۰۳(۱۳۸۲) هستـند به منظور مشارکت فعال در اجرای آن در سطوح منطقه‌ای و بین‌المللی، به ویژه در ارتباط با عوامل میراث فرهنگی ناملموس مشترک در سـرزمینهای بین دو یا چند کشور مربوط؛

۲ـ وظایف مرکز عبارت است از:
ث) ایجاد کردن و به‌روزنگه‌داشتن سامانه اطلاعات خودکار ثبت و ارتباط با مؤسسات دولتی و غیردولتی، تحقیقاتی، آموزشی و اطلاعاتی، سازمانهای اجتماعی و متخصصان دخیل در حفظ میراث فرهنگی ناملموس در کشورهای منطقه که تمایل خود را برای همکاری با مرکز ابراز داشته‌اند؛
ج) جمع‌آوری و اشاعة اطلاعات در مورد اقدامات حقوقی، اداری، مالی و غیره توسط کشورهایی که با مرکز در زمینة حفظ میراث فرهنگی ناملموس موجود در قلمروی خود مشارکت می‌کنند؛
چ) جمع‌آوری و اشاعة اطلاعات در مورد فعالیتهای حفاظتی در حال انجام در کشورهایی که با مرکز همکاری می‌کنند؛
ح) سازماندهی کارگاهها و فراهمایی‌هایی به منظور توسعة روشهای تحقیقاتی و پیشبرد مـطالعات در ارتباط با حفظ میراث فرهنگی ناملموس همانطور که در ماده (۱۳) کنوانسیون ۲۰۰۳(۱۳۸۲) آمده است، از جمله مـطالعات مرتبط با توسـعه گردشگری با رعایت احترام به مراسم آیینی حاکم بر دسترسی به میراث مزبور و عدم لطمه به تداوم میراث ناملموس؛
خ) سازماندهی کارگاهها و هم‌اندیشی‌هایی به منظور شناسایی و ارتقاء حسن انجام اقدامات حفاظتی و کمک به آن دسته از کشورهای عضو کنوانسیون ۲۰۰۳(۱۳۸۲) که برای ظرفیت‌سازی خود برای آماده‌سازی پرونده‌ها جهت ارائه چنین اقداماتی به کارگروه بین دولتی حفظ میراث فرهنگی ناملموس ـ که به موجب کنوانسیون ۲۰۰۳(۱۳۸۲) تأسیس شده است (و از این پس « کارگروه بین دولتی» خوانده می‌شود)
ـ برای انتخاب و انتشار اطلاعات بعدی به همان صورت که در ماده (۱۸) کنوانسیون ۲۰۰۳(۱۳۸۲) پیش‌بینی شده است، با مرکز همکاری می‌کنند؛
د) ضمن حفظ شبکه‌ای از نمایندگان اجتماعات فرهنگی، هماهنگی فعالیتهایی با هدف افزایش آگاهی و ظرفیت‌سازی در میان صاحبان و متخصصان میراث فرهنگی ناملموس به موجب دستورالعمل‌های اجرائی مربوط به اجرای کنوانسیون به گونه‌ای که به آنها اجازه دهد تا در چهارچوب مواد (۲)، (۱۱) و (۱۵) کنوانسیون برای شناسایی، فهرست کردن و مدیریت میراث فرهنگی ناملموس خود مشارکت فعالانه داشته باشند؛
ذ) سازماندهی کارگاهها و هم‌اندیشی‌هایی با تمرکز بر ظرفیت‌سازی در کشورهای عضو کنوانسیون ۲۰۰۳(۱۳۸۲) عضو مرکز، به منظور تهیه پیـش‌نویس پرونـده‌های نامزدی برای ثبت در هر دو فهرست کنوانسیون ۲۰۰۳ (۱۳۸۲) و تهـیه پیش‌نویس درخواستها و گزارشها برای ارائـه به کارگروه بیـن دولتی به ویژه در خـصوص عوامل میراث فرهنگـی ناملـموس مشتـرک بین سـرزمینهای دو یا چند کـشور که با مرکز همکاری می‌کنند.
ر) همکاری و تبادل اطلاعات با دیگر مراکز گروه (۲) که در زمینة حفظ میراث فرهنگی ناملموس در آسیا و خارج از آن فعال هستند؛
ز) اطلاع‌رسانی به کارگروه بین دولتی و دبیرخانه کنوانسیون ۲۰۰۳(۱۳۸۲) در مورد فعالیتهای مرتبط در منطقه و کمک به اجرای کنوانسیون ۲۰۰۳(۱۳۸۲) در صورت اقتضاء

۱ـ شورای راهبردی، هدایت و نظارت بر مرکز را به عهده دارد و دورة تصدی آن هر چهار سال یک بار تجدید می‌شود و اعضاء آن عبارتند از:
الف) نماینده سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری؛
ب) نماینده دو کشور عضو که طبق مفاد بند (۲) ماده (۵) فوق، اطلاعیه‌ای را ارسال کرده‌اند؛
پ) نماینده کمیسیون ملی یونسکو ایران؛
ت) نماینده دبیرکل یونسکو؛
ث) سه نفر متخصص در زمینة میراث فرهنگی ناملموس.

۲ـ شورای راهبردی موارد زیر را انجام خواهد داد:
الف) تصویب راهبردها و برنامه‌های میان‌مدت و بلندمدت مرکز؛
ب) تصویب برنامه کاری و بودجه سالانة مرکز، از جمله جدول کارمندان؛
پ) بررسی گزارشهای سالانه‌ای که توسط رئیس مرکز ارائه می‌شود؛
ت) وضع قواعد و مقررات و تعیین رویه‌های مالی، اداری و مدیریت کارکنان مرکز؛
ث) انتخاب اعضاء هیأت اجرائی مرکز و انتصاب مدیر مرکز؛
ج) با درنظرگرفتن موافقتنامه‌های موجود و آتی بین کشورها و مؤسسات، تصمیم‌گیری در ارتباط با مشارکت سازمانهای بین دولتی منطقه‌ای و سازمان‌های بین‌المللی در کار مرکز

۳ـ شورای راهبردی دست کم سالی یک بار در فواصل زمانی منظمی نشستهای عادی خود را برگزار خواهد کرد و در صورت فراخوان رئیس آن بنا به ابتکار وی یا درخواست دبیرکل یونسکو یا دوسوم اعضاء آن، نشست فوق‌العاده را برگزار خواهدنمود.

۴ـ شورای راهبردی، آئین کار خود را تعیین خواهدنمود. برای اولین نشست، رویه مربوط توسط دولت و یونسکو وضع خواهدشد.

۱ـ یونسکو کمکهایی را در قالب کمکهای فنی برای فعالیتهای مرکز، طبق نیات و اهداف راهبردی یونسکو اعطاء خواهدنمود.

۲ـ یونسکو تعهد می‌کند که:
الف) در حوزه‌های تخصصی مرکز کمکهای تخصصی را ارائه دهد؛
ب) مرکز را در برنامه‌های متعددی که اجراء می‌کند و مشارکت مرکز در آنها برای اهداف یونسکو و همچنین مرکز مفید به نظر می‌رسد، وارد نماید؛
پ) در صورت اقتضاء ، تبادل موقت کارکنان را انجام دهد که به موجب آن کارکنان موردنظر از حقوق‌بگیران سازمانهای اعزام‌کننده باقی خواهندماند.
ت) به مرکز اطلاعات مرتبط با برنامه‌های خود در مورد میراث فرهنگی ناملموس را ارائه دهد.

۳ـ کمکهایی که در موارد فوق‌الذکر نام‌برده شدند فقط در مواردی که در چهارچوب مقررات برنامه‌ها و بودجة یونسکو قرار می‌گیرند ارائه خواهندشد.

۱ـ یونسکو می‌تواند هر زمان فعالیتهای مرکز را برای بررسی موارد زیر مورد ارزیابی قرار دهد:
الف) آیا مرکز کمک مهمی به اهداف راهبردی یونسکو می‌کند؛
ب) آیا فعالیتهایی که به طور فعال توسط مرکز دنبال می‌شوند در تطابق با مواردی است که در این موافقتنامه مندرج است.

۲ـ یونسکو تعهد می‌کند که در اسرع وقت گزارشی از ارزیابی را به دولت ارائه دهد.

۳ـ در پی نتایج ارزیابی، هر یک از طرفهای متعاهد حق درخواست بازنگری مفاد موافقتنامه یا فسخ آن را به گونه‌ای که در مواد (۱۷) و (۱۸) درج شده است را دارد. طرفهای متعاهد توافق می‌کنند تمامی تلاش خود را برای رفع هرگونه مشکلی که در ارزیابی مشخص شده است، پیش از اعمال حق فسخ انجام دهند.

۱ـ هرگونه اختلاف بین یونسکو و دولت در مورد تفسیر یا اجرای این موافقتنامه، چنانچه از طریق مذاکره یا هر روش مناسب دیگری که مورد توافق طرفها است، حل و فصل نشود، برای تصـمیم‌گیری نـهایی به دیوان داوری متشکـل از سه عضـو ـ یکی منصوب از طرف دولت، دیگری منصوب از طرف دبیرکل یونسکو و سومی که دیوان را ریاست خواهدکرد توسط دو عضو دیگر انتخاب می‌شود ـ ارجاع خواهدشد.
چنانچه دو داور نتوانند در مورد انتخاب نفر سوم به توافق برسند، انتصاب توسط رئیس دیوان بین‌المللی دادگستری انجام خواهدشد.

۲ـ رأی دیوان قطعی خواهدبود.
برای گواهی مراتب بالا، امضاءکنندگان زیر این موافقتنامه را امضاء کرده‌اند.
این موافقتنامه در دو نسخه به زبان انگلیسی تنظیم گردیده است.
از طرف از طرف
دولت جمهوری اسلامی ایران سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی
حمید بقایی سازمان ملل متحد (یونسکو)
معاون رئیس‌جمهور و رئیس سازمان ایرینا بوکووا
میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری مدیرکل