به دولت جمهوری اسلامی ایران اجازه داده می شود به کنوانسیون حفاظت از گونه‌های مهاجر وحشی ملحق شود و اسناد تصویب را به امین اسناد بسپارد.
تبصره: در اجرای بند (۲) ماده (۱۳) کنوانسیون مذکور، اصل یکصد و سی و نهم (۱۳۹) قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران رعایت خواهد شد.
بسم‌الله الرحمن الرحیم
کنوانسیون حفاظت از گونه‌های مهاجر وحشی
طرفهای متعاهد؛با اعتقاد به این که جانوران وحشی در اشکال بی شمار شان، بخش غیر قابل جایگزین سیستم طبیعی کره زمین را تشکیل می دهند که باید برای سعادت بشریت حفظ شوند؛با آگاهی از این که تمامی نسلهای بشری باید منابع کره زمین را برای نسلهای آینده حفظ کنند و ملزم هستند که از حفظ و بهره برداری خردمندانه این میراث در جایی که به کار گرفته می‌شود اطمینان حاصل نمایند؛با آگاهی از ارزش در حال رشد جانوران وحشی از نقطه نظر زیست محیطی، بوم شناسی، نسل شناسی، علمی، زیبایی شناسی، تفریحی، فرهنگی، آموزشی، اجتماعی و اقتصادی؛با ابراز نگرانی به ویژه در مورد گونه‌های جانوران وحشی که از فراز محدوده قلمرو ملی آنها و یا به خارج از آن مهاجرت می‌کنند؛با تصدیق این که دولتها، حامی گونه‌های مهاجر جانوران وحشی که درون محدوده قلمرو ملی آنها زندگی می کنند و یا از فراز آنها عبور می کنند، هستند و باید باشند؛با اعتقاد به این که حفاظت و مدیریت کار آمد گونه‌های مهاجر جانوران وحشی که بخشی از دورة زندگی خود را در محدوده قلمرو ملی آنها می گذرانند، مستلزم اقدام هماهنگ تمامی دولتها است؛با یاد آوری توصیه سی و دو برنامه عمل مصوب کنفرانس محیط انسانی سازمان ملل متحد (استکهلم - ۱۳۵۱ هجری شمسی برابر با ۱۹۷۲ میلادی) و ذکر آن در بیست و هفتمین نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد، به شرح زیر توافق نمودند:
تفسیر
۱)- از نظر این کنوانسیون:
الف - « گونه‌های مهاجر » به تمام یا هر بخش جغرافیایی جداگانه از جمعیت هر گونه یا زیر گونه جانوران وحشی، بخش قابل توجهی از جمعیت گونه‌هایی که به صورت دوره‌ای و قابل پیش بینی از فراز محدوده قلمرو ملی یک یا چند کشور عبور می‌کنند، اطلاق می‌شود.
ب - « وضعیت حفاظتی یک گونه مهاجر » به مجموعه عوامل مؤثر بر گونه‌های مهاجر اطلاق می‌شود که ممکن است بر توزیع و فراوانی دراز مدت آنها اثر گذار باشد.
ج - « وضعیت حفاظتی » زمانی مطلوب به حساب خواهد آمد که:
۱ - اطلاعات مربوط به پویایی جمعیت گونه‌های مهاجر نشان دهد که آنها خودشان را در دراز مدت به عنوان جزئی قابل دوام از زیست بوم (اکو سیستم) حفظ می‌کنند.
۲ - در دراز مدت مسیر مهاجرت گونه‌های مهاجر نه در حال کاهش یافتن باشد و نه احتمال کاهش پیدا کردن داشته باشد.
۳ - زیستگاه کافی برای نگهداری جمعیت گونه‌های مهاجر در حال حاضر وجود داشته باشد و در آینده قابل پیش بینی و در دراز مدت وجود خواهد داشت.
۴ - تا اندازه‌ای که به صورت بالقوه زیست بومهای(اکو سیستمهای) مناسب وجود دارد و تا اندازه‌ای که مطابق با مدیریت خردمندانه حیات وحش باشد، توزیع و فراوانی گونه‌های مهاجر به پوشش و سطح تاریخی خود نزدیک شود.
د - « وضعیت حفاظتی » زمانی نامطلوب است که هر کدام از شرایط ذکر شده در جزء(ج) این بند تأمین نشود. هـ - « در خطر » در رابطه با یک گونه مهاجر خاص بدین معنی است که آن گونه مهاجر در سراسر یا بخش قابل توجهی از مسیر خود در خطر انقراض قرار دارد.
و - « مسیر مهاجرت » به تمامی مناطق خشکی و آبی اطلاق می‌شود که یک گونه مهاجر در آن سکنی گزیده، موقتاً توقف کرده یا از فراز آنها در هر زمانی از مسیر عادی مهاجرتش عبور می‌کند.
ز - « زیستگاه » به هر منطقه‌ای در مسیر مهاجرت یک گونه مهاجر اطلاق می‌شود که دارای شرایط مناسب زیستی برای آن گونه باشد.
ح - « کشور مسیر مهاجرت » برای یک گونه مهاجر خاص به هر کشوری (و در صورت اقتضاء هر طرف متعاهد دیگر موضوع جزء (ک) این بند) که بر قسمتی از مسیر مهاجرت یک گونه مهاجر اعمال صلاحیت می‌کند یا کشور صاحب پرچم کشتی‌هایی که خارج از محدوده قلمرو ملی مشغول صید آن گونه مهاجر می‌باشد، اطلاق می‌شود.
ط - « صید » به گرفتن، شکار، صید، اسارت، آزار، کشتن عمدی یا تلاش برای انجام هر عملی از این قبیل اطلاق می‌شود.
ی - واژه « موافقتنامه » به موافقتنامه بین‌المللی که در ارتباط با حفظ یک یا چند گونه مهاجر می‌باشد، همان گونه که در مواد (۴) و (۵) این کنوانسیون پیش بینی شده، اطلاق می‌شود، و
ک - « طرف متعاهد » به یک کشور یا هر سازمان وحدت اقتصادی منطقه‌ای تأسیس شده توسط کشورهای مستقل اطلاق می‌شود که در زمینه مذاکره، انعقاد و اعمال موافقتنامه‌های بین‌المللی در خصوص موضوعات مشمول این کنوانسیون دارای صلاحیت است و این کنوانسیون در مورد آن لازم الاجراء است .
۲) - سازمانهای وحدت اقتصادی منطقه‌ای که طرف متعاهد این کنوانسیون هستند در مورد موضوعات مشمول صلاحیت خود باید حقوق مربوط را به نام خود استفاده کنند و وظایفی را که این کنوانسیون به کشورهای عضو آن سازمان محول کرده، انجام دهند. در چنین مواردی کشورهای عضو این سازمانها حق ندارند که از این حقوق به صورت انفرادی استفاده کنند.
۳)- هر جا در این کنوانسیون اتخاذ تصمیم گیری با اکثریت دو سوم یا اتفاق آراء « طرفهای متعاهد حاضر و رأی دهنده » پیش بینی شده باشد به معنی « طرفهای متعاهد حاضری است که رأی مثبت یا منفی می‌دهند ». طرفهای متعاهدی که از رأی گیری امتناع می ورزند در شمار « طرفهای متعاهد حاضر و رأی دهنده » برای تعیین اکثریت به حساب نمی‌آیند.
اصول بنیادی
۱ - طرفهای متعاهد ضمن تصدیق اهمیت حفاظت از گونه‌های مهاجر و توافق کشورهای مسیر مهاجرت برای اقدام در این خصوص، هر زمان که امکانپذیر و مناسب باشد، به گونه‌های مهاجری که وضعیت حفاظتی آنها نامطلوب است، توجه ویژه خواهند نمود و اقدامات لازم و مقتضی را برای حفاظت این قبیل گونه‌ها و زیستگاههای آنان به صورت انفرادی و یا با همکاری دیگران اتخاذ خواهند کرد.
۲ - طرفهای متعاهد ضرورت به کار گیری اقداماتی به منظور اجتناب از در معرض خطر افتادن گونه‌های مهاجر را تصدیق می‌نمایند.
۳ - طرفها به ویژه :
الف - باید تحقیقات مربوط به گونه‌های مهاجر را ارتقاء داده، در آن همکاری نموده و از آن حمایت نمایند.
ب - در تأمین حفاظت فوری از گونه‌های مهاجر مشمول پیوست (۱) تلاش خواهند کرد.
ج - در انعقاد موافقتنامه‌های پوشش دهنده حفاظت و مدیریت گونه‌های مهاجر مشمول پیوست (۲) تلاش خواهند کرد.
گونه‌های مهاجر در معرض خطر انقراض: پیوست (۱)
۱ - پیوست (۱) گونه‌های مهاجری را شامل می‌شود که در معرض خطر انقراض هستند.
۲ - یک گونه مهاجر به شرط این که شواهد معتبر، شامل بهترین شواهد علمی در دسترس نشان دهد که گونه مورد نظر در معرض خطر انقراض قرار دارد، می‌تواند در فهرست (۱) قرار گیرد.
۳ - یک گونه مهاجر زمانی از پیوست (۱) حذف می‌شود که کنفرانس طرفهای متعاهد تعیین کند که :
الف - شواهد معتبر، شامل بهترین شواهد علمی در دسترس، نشان می‌دهد که گونه مورد نظر بیش از این در معرض خطر انقراض قرار ندارد، و
ب - گونه مورد نظر احتمال ندارد به دلیل حذف از پیوست (۱) و در نتیجه توقف حفاظت آن، مجدداً در معرض خطر انقراض قرار گیرد.
۴ - طرفهای متعاهدی که در میان کشورهای مسیر مهاجرت یک گونه فهرست شده در پیوست (۱) قرار دارند در جهت نیل به موارد زیر تلاش خواهند نمود:
الف - حفاظت و جایی که عملی و مناسب است، احیای زیستگاه گونه‌ای که در حذف خطر انقراض گونه، از اهمیت برخوردارند.
ب - در صورت اقتضاء، جلو گیری، حذف یا کاهش تأثیرات منفی فعالیتها یا موانعی که به طور جدی از مهاجرت گونه جلو گیری یا ممانعت به عمل می‌آورند؛ و
ج - تا اندازه‌ای که عملی و مناسب است، جلو گیری، کاهش یا کنترل عواملی که گونه‌ها را در معرض خطر و یا احتمالاً در معرض خطر بیشتر قرار می‌دهند، ازجمله نظارت شدید بر معرفی و کنترل یا حذف گونه‌های بیگانه که اخیراً معرفی شده‌اند.
۵ - طرفهای متعاهدی که در میان کشورهای مسیر مهاجرت یک گونه فهرست شده در پیوست (۱) قرار دارند صید جانوران متعلق به چنین گونه‌ای را ممنوع خواهند ساخت. استثنائات این ممنوعیت تنها موارد زیر است:
الف - صید برای مقاصد علمی باشد.
ب - صید برای تقویت تکثیر یا بقای گونة متأثر باشد.
ج - صید برای امرار معاش سنتی استفاده کنندگان از این گونه باشد، یا
د - رویدادهای غیر عادی پیش بیاید، به شرط این که این استثنائات در مقدار معین و در زمان و مکان محدود باشند. این قبیل صید کردن نباید به زیان گونه مورد نظر باشد.
۶ - کنفرانس طرفهای متعاهد ممکن است به طرفهای متعاهدی که در میان کشورهای مسیر مهاجرت یک گونه فهرست شده در پیوست (۱) قرار دارند توصیه کند که اقدامات بیشتری را در صورت اقتضاء به نفع گونه مورد نظر اتخاذ کنند.
۷ - طرفها، دبیر خانه را در اسرع وقت از هر گونه استثناء به کار گرفته شده براساس بند (۵) این ماده آگاه خواهند کرد.
گونه‌های مهاجر موضوع موافقتنامه‌ها: پیوست (۲)
۱ - پیوست (۲) گونه‌های مهاجری را فهرست خواهد کرد که وضعیت حفاظتی نامطلوبی داشته و حفاظت و مدیریت آنها موافقتنامه‌های بین‌المللی را می‌طلبد و همچنین گونه‌هایی که وضعیت حفاظتی آنها به گونه‌ای است که همکاریهای بین‌المللی حاصل از همکاری بین‌المللی، منفعت قابل توجهی به آنها می‌رساند.
۲ - در صورت اقتضاء، یک گونه مهاجر ممکن است در پیوست (۱) و پیوست (۲) فهرست شود.
۳- طرفهای متعاهدی که در میان کشورهای مسیر مهاجرت گونه‌های فهرست شده در پیوست (۲) قرار دارند باید در انعقاد موافقتنامه‌هایی که به نفع گونه‌ها بوده تلاش نموده و به گونه‌هایی که در وضعیت حفاظتی نامطلوبی قرار دارند، اولویت بدهند.
۴ - طرفهای متعاهد تشویق می‌شوند تا اقداماتی را در زمینه انعقاد موافقتنامه‌های مربوط به هر جمعیت یا هر بخش جدای جغرافیایی جمعیت هرگونه یا زیر گونه جانوران وحشی که به صورت دوره‌ای از فراز یک یا چند محدوده قلمرو ملی عبور می کنند، به ثمر برسانند.
۵ - یک نسخه از هر موافقتنامه منعقده به موجب مفاد این ماده در اختیار دبیر خانه قرار خواهد گرفت.
راهبردهای موافقتنامه‌ها
۱ - هدف هر موافقتنامه احیای گونه مهاجر مورد نظر در یک وضعیت حفاظتی مطلوب یا حفظ آن در وضعیت موجود خواهد بود. هر موافقتنامه باید با جوانبی از حفاظت و مدیریت گونه مهاجر سروکار داشته باشد که به منظور نیل به هدف فوق به کار گرفته شده است.
۲ - هر موافقتنامه باید تمامی مسیر مهاجرت گونه را پوشش داده و برای الحاق تمامی کشورهای مسیر مهاجرت آن گونه، گرچه عضو این کنوانسیون نباشد، مفتوح باشد.
۳ - موافقتنامه باید در صورت امکان با بیش از یک گونه مهاجر سروکار داشته باشد.
۴ - هر موافقتنامه باید:
الف - گونه مهاجر تحت پوشش را شنا ساسی کند.
ب - مسیر مهاجرت گونه مورد نظر را تشریح نماید.
ج - پیش بینی نماید که هر طرف متعاهد، مرجع ملی مربوط جهت اجرای موافقتنامه را تعیین نماید.
د - در صورت نیاز و برای کمک به اجرای اهداف موافقتنامه، پایش آن و تهیه گزارشهایی برای کنفرانس متعاهدین تشکیلات مناسبی ایجاد کند.
هـ - رویه‌هایی برای حل و فصل دعاوی میان طرفهای موافقتنامه ایجاد نماید.
و - حداقل هر نوع صید گونه‌های پستانداران دریایی را که در دیگر موافقتنامه‌های چند جانبه اجازه داده نشده ممنوع سازد و امکان الحاق کشورهایی را که در مسیر مهاجرت گونه مورد نظر مهاجر قرار ندارند به موافقتنامه، فراهم نماید.
۵ – در صورت اقتضاء و امکان، هر موافقتنامه باید موارد زیر را تأمین نماید:
الف - بررسی دوره‌ای وضعیت حفاظتی گونه مهاجر مورد نظر و شناسایی عواملی که ممکن است برای این وضعیت مضر باشند.
ب - طرحهای حفاظتی و مدیریتی هماهنگ.
ج - تحقیق در زمینه بوم شناسی و پویایی جمعیت گونه مهاجر مورد نظر با توجه ویژه به مهاجرت.
د - تبادل اطلاعات مربوط به گونه مهاجر مورد نظر، با توجه ویژه به تبادل نتایج تحقیقات و آمارهای مرتبط.
هـ - حفاظت و در صورت نیاز و امکان احیای زیستگاههای با اهمیت در ابقاء وضعیت حفاظتی مطلوب و حراست از زیستگاهها در مقابل اختلالاتی که برای گونه مهاجر مورد نظر مضر است، ازجمله کنترل شدید معرفی گونه‌های بیگانه جدید و یا کنترل گونه‌های بیگانه معرفی شده سابق.
و- نگهداری شبکه‌ای از زیستگاههای مناسب که به نحو مقتضی در مسیرهای مهاجرت قرار گرفته باشند.
ز - جایی که به نظر مناسب می‌آید، ایجاد زیستگاههای مطلوب جدید برای گونه مهاجر مورد نظر یا معرفی مجدد گونه مورد نظر در زیستگاههای مطلوب.
ح - تا سر حد امکان، حذف یا جبران فعالیتها یا موانعی که از مهاجرت ممانعت به عمل می‌آورند.
ط - جلوگیری، کاهش یا کنترل رها سازی مواد مضر برای گونه مهاجر در زیستگاههای آنها.
ی - اتخاذ اقداماتی مبتنی بر اصول بوم شناسی به منظور کنترل و مدیریت صید گونه مهاجر مورد نظر :
ک - تدوین روشهایی برای اقدامات هماهنگ جهت ممانعت از صید غیر قانونی.
ل - تبادل اطلاعات در خصوص تهدیدات جدی علیه گونه مهاجر مورد نظر.
م - اتخاذ رویه‌های اضطراری به منظور تقویت سریع و قابل توجه اقدامات حفاظتی در زمانی که وضعیت حفاظتی گونه مهاجر به شدت متأثر می‌شود، و
ن - ارائه آگاهیهای کلی در خصوص مفاد و اهداف موافقتنامه به عموم.
کشورهای مسیر مهاجرت
۱ - دبیر خانه با استفاده از اطلاعات واصله از طرفهای متعاهد، فهرستی از کشورهای مسیر مهاجرت گونه‌های فهرست شده در پیوستهای (۱) و (۲) را به صورت روز آمد نگهداری خواهد نمود.
۲ - طرفهای متعاهدی که در مسیر مهاجرت گونه‌های فهرست شده در پیوستهای (۱) و (۲) قرار دارند دبیرخانه را از این موضوع مطلع ساخته و اطلاعات مربوط به کشتی‌های صاحب پرچمی که خارج از محدوده قلمرو ملی آنها مشغول صید گونه مهاجر مورد نظر بوده و در صورت امکان اطلاعات مربوط به طرحهای آینده در مورد چنین صیدی را تأمین خواهند نمود.
۳ - طرفهای متعاهدی که در زمره کشورهای مسیر مهاجرت گونه‌های فهرست شده در پیوستهای (۱) و (۲) می‌باشند باید کنفرانس طرفهای متعاهد را از طریق دبیر خانه و حداقل شش ماه قبل از برگزاری نشستهای عادی کنفرانس، از اقداماتی که برای اجرای مواد این کنوانسیون در خصوص این گونه‌ها اتخاذ کرده‌اند، مطلع سازند.
کنفرانس طرفهای متعاهد
۱ - کنفرانس طرفهای متعاهد، رکن تصمیم گیرنده این کنوانسیون می‌باشد.
۲ - دبیرخانه باید نشست کنفرانس طرفهای متعاهد را در مدت زمان دو سال پس از لازم الاجراء شدن این کنوانسیون تشکیل دهد.
۳ - پس از آن دبیرخانه باید نشستهای عادی کنفرانس طرفهای متعاهد را در فواصل حداقل سه ساله تشکیل دهد مگر این که کنفرانس طرفهای متعاهد تصمیم دیگری اتخاذ نماید و نشستهای فوق‌العاده در هر زمانی که حداقل یک سوم طرفهای متعاهد به صورت کتبی درخواست نمایند، تشکیل خواهد شد.
۴ - کنفرانس طرفهای متعاهد باید مقررات مالی این کنوانسیون را ایجاد و آن را تحت بررسی داشته باشد. کنفرانس طرفهای متعاهد در هر نشست عادی خود، بودجه دوره مالی آتی را تصویب خواهد نمود. هر طرف باید مطابق میزانی که به وسیله کنفرانس توافق می‌شود به این بودجه کمک کند. مقررات مالی، از جمله مقررات مربوط به بودجه و میزان کمکها و نیز تغییر و تعدیل آن با اتفاق آراء طرفهای متعاهد حاضر و رأی دهنده تصویب خواهد شد.
۵ - در هر نشست، کنفرانس طرفهای متعاهد اجرای کنوانسیون و به ویژه موارد زیر را بررسی خواهد نمود:
الف - بررسی و ارزیابی وضعیت حفاظتی گونه‌های مهاجر.
ب - بررسی پیشرفت حاصله در زمینه حفاظتی گونه‌های مهاجر به ویژه گونه‌های فهرست شده در پیوستهای (۱) و (۲).
ج - تهیه مقررات و راهبردهایی که در صورت لزوم به شورای علمی و دبیرخانه در انجام وظایفشان کمک می‌کند.
د - دریافت و مورد ملاحظه قرار دادن گزارش‌های ارائه شده توسط شورای علمی، دبیرخانه، یکی از طرفهای متعاهد یا رکن دائمی که به موجب یک موافقتنامه ایجاد می‌شود.
هـ - ارائه توصیه به طرفهای متعاهد به منظور ارتقاء وضعیت حفاظتی گونه‌های مهاجر و بررسی پیشرفتهای حاصله طبق موافقتنامه‌ها.
و – در مواردی که هنوز موافقتنامه‌ای منعقد نشده است، ارائه توصیه‌هایی به منظور تشکیل جلسه از سوی طرفهای متعاهدی که در مسیر مهاجرت یک گونه و یا گروهی از آنها قرار گرفته‌اند به منظور بحث در زمینه اقدامات ضروری برای ارتقاء وضعیت حفاظتی گونه‌ها.
ز - ارائه توصیه به طرفهای متعاهد به منظور ارتقاء کارآیی این کنوانسیون.
ح - تصمیم گیری در خصوص دیگر اقداماتی که برای اجرای اهداف این کنوانسیون باید اتخاذ شود.
۶ - هر نشست کنفرانس طرفهای متعاهد باید زمان و مکان نشست آینده را تعیین نماید.
۷ - هر نشست کنفرانس طرفهای متعاهد آئین نامه آن نشست را تعیین و تصویب خواهد نمود. اتخاذ تصمیم در هر نشست کنفرانس طرفهای متعاهد مستلزم اکثریت دوسوم آراء طرفهای متعاهد حاضر و رأی دهنده است، مگر این که به گونه دیگری در این کنوانسیون پیش بینی شده باشد.
۸ - سازمان ملل متحد، آژانسهای تخصصی آن، آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و نیز هر کشوری که عضو این کنوانسیون نیست و در مورد هر موافقتنامه، نهاد برگزیده شدة از سوی اعضای آن موافقتنامه می‌توانند به صورت ناظر در نشستهای کنفرانس طرفهای متعاهد شرکت نمایند.
۹ - هر آژانس یا نهادهای فنی صالح در امر حمایت، حفاظت و مدیریت گونه‌های مهاجر، که دبیرخانه را از تمایل خود مبنی بر شرکت در نشستهای کنفرانس طرفهای متعاهد به صورت ناظر آگاه سازد، در دسته بندیهای زیر پذیرفته خواهد شد مگر این که حداقل یک سوم طرفهای متعاهد حاضر به آن اعتراض نمایند:
الف - آژانسها یا نهادهای بین‌المللی، دولتی یا غیر دولتی و آژانسها و نهادهای ملی دولتی.
ب - آژانسها و نهادهای ملی غیر دولتی که توسط دولت محل استقرار خود بدین منظور پذیرفته شده‌اند. زمانی که این ناظران پذیرفته شدند، حق شرکت در نشستها را دارند اما حق رأی نخواهند داشت.
شورای علمی
۱ - کنفرانس طرفهای متعاهد در اولین نشست خود، شورای علمی را به منظور ارائه مشاوره‌های علمی ایجاد خواهد نمود.
۲ - هر طرف متعاهد می‌تواند یک متخصص واجد شرایط را به عنوان عضو شورای علمی منصوب نماید. علاوه بر آن، شورای علمی شامل متخصصان صلاحیتداری خواهد بود که توسط کنفرانس طرفهای متعاهد انتخاب و منصوب می‌شوند، تعداد این متخصصان، معیار انتخاب و دوره مأموریت آنان توسط کنفرانس طرفهای متعاهد تعیین خواهد شد.
۳ - شورای علمی با تقاضای دبیرخانه و در صورت لزوم توسط کنفرانس طرفهای متعاهد تشکیل جلسه خواهد داد.
۴ - با تصویب کنفرانس طرفهای متعاهد، شورای علمی، آئین نامه خود را تدوین خواهد کرد.
۵ - وظایف شورای علمی که می‌تواند شامل موارد زیر باشد توسط کنفرانس طرفهای متعاهد تعیین خواهد شد:
الف - تأمین مشاوره علمی به کنفرانس طرفهای متعاهد، دبیرخانه و در صورت تصویب کنفرانس طرفهای متعاهد به هر نهاد ایجاد شده طبق این کنوانسیون ، یک موافقتنامه و یا هر طرف این کنوانسیون.
ب - توصیه انجام تحقیقات در زمینه گونه‌های مهاجر و هماهنگی آن، ارزیابی نتایج این تحقیقات به منظور تعیین وضعیت حفاظتی گونه‌های مهاجر و گزارش دهی به کنفرانس طرفهای متعاهد در مورد وضعیتهای حفاظتی و اقدامات مربوط به ارتقاء آنها.
ج - ارائه توصیه به کنفرانس طرفهای متعاهد در خصوص درج یک گونه مهاجر در پیوستهای (۱) و (۲) به همراه اعلام مسیر مهاجرت آن.
د - ارائه توصیه در زمینه اقدامات مدیریتی و حفاظتی خاص گونه‌های مهاجر به کنفرانس طرفهای متعاهد به منظور درج در موافقتنامه‌ها، و
هـ - توصیه به کنفرانس طرفهای متعاهد در زمینه راه حل مسائل مرتبط با جنبه‌های علمی اجرای این کنوانسیون به ویژه در ارتباط با زیستگاه گونه‌های مهاجر.
دبیرخانه
۱ - برای نیل به اهداف این کنوانسیون، دبیرخانه‌ای ایجاد خواهد شد.
۲ - به محض لازم الاجراء شدن این کنوانسیون، دبیرخانه توسط مدیر اجرایی برنامه محیط زیست سازمان ملل متحد تشکیل خواهد شد. وی با صلاحدید خود ممکن است از آژانسهای بین‌الدولی یا غیر دولتی، آژانسهای بین‌المللی یا ملی مناسب و نهادهای فنی صالح در امر حمایت، حفاظت و مدیریت جانوران وحشی کمک بگیرد.
۳ - اگر برنامه محیط زیست سازمان ملل متحد، دیگر قادر به تأمین دبیرخانه نباشد کنفرانس طرفهای متعاهد ترتیبات جایگزین را برای دبیرخانه خواهد اندیشید.
۴ - وظایف دبیرخانه به شرح زیر خواهد بود:
الف - برگزاری و ارائه خدمات به نشستهای:
۱ - کنفرانس طرفهای متعاهد و
۲ - شورای علمی.
ب - حفظ ارتباط میان طرفها، نهادهای دائمی تشکیل شده طبق موافقتنامه‌ها و دیگر سازمانهای بین‌المللی مرتبط با گونه‌های مهاجر و ارتقاء آن.
ج - کسب و انتشار گزارشات و دیگر اطلاعات از هر منبع مناسب که برای پیشبرد اهداف و اجرای این کنوانسیون مؤثر می‌باشد.
د - جلب توجه کنفرانس طرفهای متعاهد به هر موضوعی که مربوط به اهداف این کنوانسیون می‌شود.
هـ - ارائه گزارشهایی به کنفرانس طرفهای متعاهد در خصوص کار دبیرخانه و اجرای این کنوانسیون.
و - نگهداری و انتشار فهرست کشورهای مسیر مهاجرت تمامی گونه‌های فهرست شده در پیوستهای (۱) و (۲).
ز - ترغیب انعقاد موافقتنامه‌ها تحت هدایت کنفرانس طرفهای متعاهد.
ح - نگهداری و قرار دادن فهرست موافقتنامه‌ها در دسترس طرفها و در صورت درخواست کنفرانس طرفهای متعاهد، تأمین هر گونه اطلاعاتی در خصوص این موافقتنامه‌ها.
ط - نگهداری و انتشار فهرستی از توصیه‌های ارائه شده توسط کنفرانس طرفهای متعاهد براساس جزءهای (هـ)، (و) و (ز) بند (۵) ماده (۷) یا تصمیمات متخذه براساس جزء (ح) همان بند.
ی - تأمین اطلاعات کلی مربوط به این کنوانسیون و اهداف آن برای عموم.
ک - ایفای دیگر وظایفی که طبق این کنوانسیون یا توسط کنفرانس طرفهای متعاهد به آن سپرده می‌شود.
اصلاح کنوانسیون
۱ - این کنوانسیون در نشستهای عادی یا فوق‌العاده کنفرانس طرفهای متعاهد قابل اصلاح می‌باشد.
۲ - هر یک از طرفهای متعاهد می‌تواند پیشنهاد اصلاح کنوانسیون را بدهد.
۳ - متن هر اصلاحیه پیشنهادی و دلایل آن حداقل یکصد و پنجاه روز قبل از نشستی که قرار است در آن بررسی شود به دبیرکل ارسال خواهد شد و دبیرکل تمامی طرفهای متعاهد را فوری از این موضوع مطلع خواهد ساخت. نظرات طرفهای متعاهد در خصوص متن اصلاحی تا شصت روز قبل از شروع جلسه مورد نظر به دبیرخانه ارسال خواهد شد. دبیرخانه بلافاصله پس از پایان ضرب‌الاجل، تمامی نظرات دریافتی تا آن روز را به اطلاع تمامی طرفهای متعاهد خواهد رساند.
۴ - اصلاحات با اکثریت دو سوم آراء طرفهای متعاهد حاضر و رأی دهنده به تصویب خواهد رسید.
۵ - هر اصلاحیه تصویب شده در مورد طرفهای متعاهدی که آن را پذیرفته‌اند از نخستین روز سومین ماه پس از تاریخی که دو سوم طرفهای متعاهد اسناد پذیرش خود را به امین اسناد تودیع نموده‌اند، لازم‌الاجراء خواهد شد. در مورد هر طرف متعاهدی که سند پذیرش خود را پس از تاریخ تودیع اسناد پذیرش از سوی دو سوم طرفهای متعاهد، تودیع نماید، اصلاحیه از نخستین روز سومین ماه پس از تاریخ تسلیم سند پذیرش آن طرف لازم‌الاجراء خواهد گردید.
اصلاح پیوستها
۱ - پیوستهای (۱) و (۲) در هر نشست عادی یا فوق‌العاده کنفرانس طرفهای متعاهد قابل اصلاح می‌باشد.
۲ - هر یک از طرفهای متعاهد می‌تواند پیشنهاد اصلاح پیوستها را بدهد.
۳ - متن هر اصلاحیه پیشنهادی و دلایل آن براساس بهترین شواهد علمی در دسترس حداقل یکصد و پنجاه روز قبل از نشستی که در آن قرار است بررسی شود به دبیرخانه ارسال خواهد شد و دبیرخانه تمامی طرفهای متعاهد را فوری از این موضوع مطلع خواهد ساخت. نظرات طرفهای متعاهد در خصوص متن اصلاحی تا شصت روز به شروع جلسه مورد نظر به دبیرخانه ارسال خواهد شد. دبیرخانه بلافاصله پس از پایان ضرب‌الاجل، تمامی نظرات دریافتی تا آن روز را به اطلاع تمامی طرفهای متعاهد خواهد رساند.
۴ - اصلاحات توسط اکثریت دو سوم طرفهای متعاهد حاضر و رأی دهنده به تصویب خواهد رسید.
۵ - اصلاحیه پیوستها نود روز پس از نشست کنفرانس طرفهای متعاهد که در آن به تصویب رسیده است برای کلیه طرفهای متعاهد، به جز برای طرفهای متعاهدی که براساس بند (۶) این ماده حق شرط در نظر گرفته‌اند، لازم‌الاجراء خواهد شد.
۶ - در خلال نود روز پیش بینی شده در بند (۵) این ماده، هر طرف متعاهد می‌تواند با دادن اطلاعیه کتبی به امین اسناد، حق شرط خود را نسبت به اصلاحیه مورد نظر اعلام نماید. حق شرط نسبت به اصلاحیه می‌تواند با ارائه اطلاعیه کتبی به امین اسناد پس گرفته شود و در نتیجه اصلاحیه مورد نظر نود روز بعد از پس گرفتن حق شرط، برای آن طرف متعاهد لازم‌الاجراء خواهد شد.
تأثیر بر کنوانسیونهای بین‌المللی و دیگر قوانین
۱ - هیچ یک از مفاد این کنوانسیون بر تدوین و توسعه حقوق دریاها به وسیله کنفرانس سازمان ملل متحد در خصوص حقوق دریاها که براساس قطعنامه (۲۵) پ۲۷۵۰ مجمع عمومی سازمان ملل متحد تشکیل شده و نیز دعاوی و نظرات حقوقی حال و آینده هر کشوری در خصوص حقوق دریاها و ماهیت و حوزه صلاحیت کشور ساحلی و صاحب پرچم تأثیر نخواهد گذاشت.
۲ - مفاد این کنوانسیون تحت هیچ شرایطی بر حقوق یا تعهدات هر طرف متعاهد که ناشی از هر معاهده، کنوانسیون یا موافقتنامه موجود باشد تأثیر نخواهد گذاشت.
۳ - مفاد این کنوانسیون تحت هیچ شرایطی بر حق طرفهای متعاهد جهت اتخاذ اقدامات شدیدتر داخلی به منظور حفظ گونه‌های مهاجر فهرست شده در پیوستهای (۱) و (۲) یا اتخاذ اقدامات داخلی جهت حفظ گونه‌ای که در پیوستهای (۱) و (۲) فهرست نشده، تأثیر نخواهد گذاشت.
حل و فصل اختلافات
۱ - هر اختلافی که میان دو یا چند طرف متعاهد در مورد تفسیر یا اجرای مفاد این کنوانسیون بروز کند مشمول مذاکره میان طرفهای متعاهد درگیر در اختلاف خواهد بود.
۲ - اگر اختلاف مورد نظر مطابق بند (۱) این ماده قابل حل نباشد، طرفهای متعاهد می‌توانند با توافق متقابل، اختلاف را به داوری، به ویژه دیوان دائمی داوری در لاهه، ارجاع دهند و تصمیم داوری برای طرفهای متعاهد ارجاع دهنده اختلاف، لازم‌الاتباع خواهد بود.
حق شرط
۱ - مفاد این کنوانسیون مشمول حق شرط کلی نخواهد بود. حق شرطهای خاص را طبق مفاد این ماده و ماده (۱۱) می‌توان در نظر گرفت.
۲ - هر کشور یا سازمان وحدت اقتصادی منطقه‌ای، در زمان تودیع سند تنفیذ، پذیرش، تصویب یا الحاق می‌تواند در خصوص هر گونه مهاجر در پیوستهای (۱) یا (۲) یا هر دو، حق شرط خاص در نظر بگیرد و تا نود روز پس از ارسال اطلاعیه پس گرفتن این حق شرط به طرفهای متعاهد توسط امین اسناد، به عنوان طرف متعاهد نسبت به موضوع آن حق شرط تلقی نخواهد شد.
امضاء
این کنوانسیون تا تاریخ بیست و دوم ژوئن۱۹۸۰ میلادی (برابر با اول تیر ماه ۱۳۵۹هجری شمسی) برای امضاء تمامی کشورها و سازمانهای وحدت اقتصادی منطقه‌ای در بن مفتوح خواهد بود.
تنفیذ، پذیرش و تصویب
این کنوانسیون منوط به تنفیذ، پذیرش یا تصویب خواهد بود. اسناد تنفیذ، پذیرش یا تصویب نزد دولت جمهوری فدرال آلمان که امین اسناد خواهد بود تودیع خواهد شد.
الحاق
این کنوانسیون پس از روز بیست و دوم ژوئن ۱۹۸۰ میلادی (برابر با اول تیر ماه ۱۳۵۹هجری شمسی) برای الحاق کشورها و سازمانهای وحدت اقتصادی منطقه‌ای که آن را امضاء نکرده‌اند، مفتوح خواهد بود. اسناد الحاق نزد امین اسناد تودیع خواهد شد.
لازم‌الاجراء شدن
۱ - این کنوانسیون از نخستین روز ماه سوم پس از تاریخ تودیع پنجاهمین سند تنفیذ، پذیرش، تصویب یا الحاق نزد امین اسناد لازم‌الاجراء خواهد شد.
۲ - این کنوانسیون برای کشورها یا سازمانهای وحدت اقتصادی منطقه‌ای که آن را پس از تودیع پنجاهمین سند تنفیذ، پذیرش، تصویب یا الحاق مورد تنفیذ، پذیرش یا تصویب قرار می‌دهند یا به آن ملحق می شوند در نخستین روز سومین ماه پس از تودیع سند تنفیذ، پذیرش، تصویب یا الحاق توسط آن کشور یا سازمان لازم‌الاجراء خواهد شد.
انصراف از عضویت
هر طرف متعاهد در هر زمانی می‌تواند به وسیله اطلاعیه کتبی به امین اسناد، انصراف از عضویت در این کنوانسیون را اعلام نماید. این انصراف دوازده ماه پس از دریافت اطلاعیه انصراف از عضویت توسط امین اسناد نافذ خواهد شد.
امین اسناد
۱ - نسخه اصلی این کنوانسیون به زبانهای انگلیسی، فرانسوی، آلمانی، روسی و اسپانیولی که همگی دارای اعتبار یکسان هستند نزد امین اسناد تودیع خواهد شد. امین اسناد نسخ گواهی شده هر یک از این متون را به کلیه کشورها و سازمانهای وحدت اقتصادی منطقه‌ای که این کنوانسیون را امضاء کرده یا سند الحاق به آن را تودیع نموده‌اند، ارسال خواهد کرد.
۲ - امین اسناد پس از مشورت با دولتهای مربوط، نسخ رسمی متن این کنوانسیون را به زبانهای عربی و چینی تهیه خواهد نمود.
۳ - امین اسناد تمامی کشورها و سازمانهای وحدت اقتصادی منطقه‌ای امضاء کننده و ملحق شده و دبیرخانه کنوانسیون را از امضاء ها، تودیع اسناد تنفیذ، پذیرش، تصویب یا الحاق، لازم‌الاجراء شدن این کنوانسیون، اصلاحات، حق شرطهای خاص و اطلاعیه‌های انصراف از عضویت مطلع خواهد ساخت.
۴ - به محض لازم‌الاجراء شدن این کنوانسیون، نسخه‌ای گواهی شده از آن توسط امین اسناد به دبیرخانه سازمان ملل متحد به منظور ثبت و انتشار مطابق ماده (۱۰۲) منشور ملل متحد، ارسال خواهد شد.
با تأیید و تصدیق مراتب فوق، امضاء کنندگان زیر که بدین منظور به طور مقتضی مجاز می‌باشند، این کنوانسیون را امضاء نمودند.
تنظیم شده در بن به تاریخ بیست و سوم ژوئن ۱۹۷۹ میلادی (برابر با دوم تیر ماه ۱۳۵۸ هجری شمسی) پیوست(۱) و (۲) کنوانسیون حفاظت از گونه‌های مهاجر وحشی
(به همراه اصلاحاتی که توسط کنفرانس اعضاء در سالهای ۱۹۹۹،۱۹۹۷،۱۹۹۴،۱۹۹۱،۱۹۸۸،۱۹۸۵، ۲۰۰۵،۲۰۰۲ انجام شده است) تاریخ اجراء از بیست و سوم فوریه ۲۰۰۶ میلادی برابر با چهارم اسفند ۱۳۸۴ هجری شمسی
۱)
تفسیر
۱- گونه‌های مهاجر در این پیوست به صورت زیر نشان داده شده‌اند:
الف- با نام گونه یا زیر گونه ، یا
ب – شامل کل گونه‌های مهاجری است که در طبقه بالاتر قراردارند و یا این که متعلق به بخشی از آن شناخته شده‌اند.
۲- سایر منابع متعلق به طبقه‌های بالاتر از گونه صرفاً به منظور دستیابی به اطلاعات و یا طبقه بندی می‌باشند.
۳- علامت اختصاری«اس.ال» مبیّن نام علمی است که به معنی عام مورد استفاده قرار می‌گیرد.
۴- علامت ستاره(*) در مقابل نام یک گونه قرار داده شده است، مشخص کننده، آن است که آن گونه یا جمعیت مجزایی از آن گونه و یا طبقه بالاتری که آن گونه را شامل می‌شود در پیوست (۲) گنجانده شده است.
پستانداران
- راسته خفاش‌ها
۲)
۱- گونه های مهاجر در این پیوست به صورت زیر نشان داده شده اند:
الف- با نام گونه یا زیر گونه، یا
ب- شامل کل گونه های مهاجری است که در طبقه بالاتر قرار دارند و یا این که متعلق به بخشی از آن شناخته شده اند. مگر این که در جایی که به یک طبقه بالاتر از گونه اشاره شده باشد، بدین معنی است که تمامی گونه های مهاجر آن طبقه از مفاد موافقتنامه برخوردار هستند.
۲- علامت اختصاری « اس. پی. پی » به دنبال نام خانواده یا جنس آمده است، دلالت بر کل گونه های مهاجر آن خانواده یا جنس دارد.
۳- سایر منابع متعلق به طبقه های بالاتر از گونه صرفاً به دستیابی به اطلاعات و یا طبقه بندی می باشند.
۴- علامت اختصاری(اس. ال) مبین نام علمی است که به معنی عام مورد استفاده قرار می گیرد.
۵- علامت ستاره(*) در مقابل نام گونه یا طبقه بالاتر قرار گرفته، مشخص کننده آن است که آن گونه یا جمعیت مجزایی از آن گونه و یا یک یا چند گونه از آن طبقه را در بر می گیرد که در پیوست (۱) نیز گنجانده شده است.
پستانداران
- راسته خفاش ها
قانون فوق مشتمل بر ماده واحده منضم به متن موافقتنامه، شامل مقدمه و بیست ماده و دو پیوست در جلسه علنی روز یکشنبه مورخ بیستم خرداد ماه یکهزار و سیصد و هشتاد و شش مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ ۳۰/۳/۱۳۸۶ به تأیید شورای نگهبان رسید.
رئیس مجلس شورای اسلامی- غلامعلی حداد عادل
